altSvijet doživljavamo putem osjetila – vid, sluh, njuh, okus, opip.

Neki ljudi svijet promatraju kroz prizmu osjećaja.  Njima nije bitno, na primjer, kako nešto izgleda ili zvuči, nego kakav je osjećaj izazvalo.

Obzirom na dominantnost osjeta, razlikujemo tri osnovna tipa ljudi:

1. vizualci → slike
2. auditivci → zvukovi
3. kinestetičari → osjećaji

Njihov način doživljavanja svijeta može se uočiti i na temelju riječi koje upotrebljavaju.

Lakše će nas razumjeti ako upotrebljavamo “njihove” riječi.

 

VIZUALNE RIJEČI

vid, vidokrug, uvid, vizija, vizionar     vidjeti, predvidjeti, uvidjeti         vidno, vidljivo, vidovito, predvidljivo    
bljesak                                                  bljeskati, zabljesnuti                   blještavo    
jasnoća                                                razjasniti                                       jasno    
pokaz, prikaz, pokazatelj                   pokazati, prikazati                      pokazno    
svjetlost, svjetlo                                 osvijetliti, rasvijetliti                    svjetlo, svjetlucavo    
oko, svjedok                                        uočiti, svjedočiti                          očito    
bistrina                                                razbistriti                                      bistro    
fokus                                                   fokusirati                                      fokusirano

mutnost                                              mutiti, zamutiti                             mutno, zamućeno    
slika                                                    slikati, preslikati                            slikovito    
san                                                      snivati, sanjati                               sneno    
mrak                                                   zamračiti                                        mračno   
ravnalo                                               ravnati, poravnati, izravnati         ravno, poravnato    
promatrač                                          promatrati, promotriti                  promatrano    

 

AUDITIVNE  RIJEČI

riječ, izreka, proturijek            reći, poreći, izreći                             rječito, rečeno, izrečeno
                                                   čuti, prečuti                                       čujno, nečujno
zvuk                                          zvučiti, zvučati, ozvučiti                   zvučno, ozvučeno
sluh, slušač, dosluh               slušati,osluškivati                             slušno
glas,glasina, naglasak           glasati, nadglasati, naglasiti           glasno, naglašeno, nadglasano
priča, pričalica                        pričati, prepričavati, ispričati           pričljivo, ispričano
govor                                        govoriti                                               govorljivo, izgovoreno
šutnja                                       šutjeti                                                  šutljivo
zvono, zvonjava                     zvoniti                                                  zvonko
grmljavina                               grmjeti, grom                                     gromko
vrisak, vika                              vrištati, vikati
buka                                         bučiti                                                    bučno
ton                                            tonirati                                                 tonalno
tišina                                        stišati, utišati                                      tiho, stišano
nijemost                                  zanijemiti                                             nijemo
gluhoća                                    zaglušiti                                              gluho, gluhonijemo

 

KINESTETIČKO-TAKTILNE RIJEČI

dodir                                                dodirnuti, dotaknuti                 dodirnuto, taktilno
osjet, osjećaj                                  osjetiti                                       osjetno, osjetljivo, osjećajno
bol, bolest, bolesnik, bolnica       boljeti, oboljeti                         bolno, bolesno, boležljivo
nježnost                                          raznježiti                                   nježno, raznježeno
napetost                                         napeti                                        napeto
glatkoća                                         gladiti, izgladiti                         glatko
umor                                               umoriti. izmoriti                       umorno, premoreno
težina, teškoća                             otežati, otežavati                      teško
ugoda                                             ugoditi                                        ugodno
kretnja, pokret, pokretač             kretati                                         pokretno, pokrenuto
mekoća, mekost                          smekšati, omekšati                  meko, smekšano
pritisak, otisak                              pritiskati, stiskati, otisnuti       otisnuto, pritisnuto
oštrina                                           naoštriti                                      oštro
tupost                                            zatupiti, otupiti                           tupo
tvrdoća, stvrdnjenje                     stvrdnuti                                     tvrdo, stvrdnuto
čvrstoća                                        učvrstiti                                       čvrsto

 

PRIMJERI TIPOVA

 

KINESTETIČKO-TAKTILNI

Sledio sam se od straha.
Više me ne boli glava.
Pala mi je na pamet jedna jako dobra ideja!
Boli me đon.
Osjećam da isto mislimo.
Dotaknuli smo vrlo osjetljivu temu.
Bez muke sam riješila ovaj teški zadatak.
Raznježila sam se  od njenog mekog glasa.
Htjela bih izbrisati sva tužna sjećanja.
Vrti mi se od umora.

 

AUDITIVNI

Zanijemio sam od straha.
Više mi ne tutnji u glavi.
Kliknula mi je jedna dobra ideja!
Fućka mi se.
Kad slušam njega, kao da čujem svoje riječi.
Pričali smo o temi koja je svima zvučala delikatno.
Odmah mi je zazvonilo u ušima rješenje ovog zadatka.
Njeno pjevanje je bilo tako milozvučno.
Željela bih da utihnu sve loše uspomene.
Tijelo mi vrišti za odmorom.

 

VIZUALNI

Smračilo mi se pred očima od straha.
Razbistilo mi se u glavi.
Sinula mi je jedna jako dobra ideja!
Sve mi je ravno.
Vidim da imamo isti pogled na svijet.
Analizirali smo temu koja je očito svima izgledala škakljivo.
Brzo sam uočila rješenje ovog zamršenog zadatka.
U glasu se jasno ocrtava ljepota njene duše.
Htjela bih prekrižiti (potamniti) sve ružne slike iz prošlosti.
Tijelo mi pokazuje znakove nefunkcioniranja.

 

Bojana Svalina